Ngo PAN: 'Landen te ruimhartig met derogaties voor verboden pesticiden'

PAN analyseerde de aanvragen voor 24 middelen,waarvan de helft neonicotinoïden, die vanwege het bewezen gevaar voor de volksgezondheid, milieu en de biodiversiteit door de Europese Unie in de ban zijn gedaan. Landen mogen uitzonderingen – derogaties – voor deze middelen afgeven als laatste redmiddel bij een gewasziekte of plaag.

De ngo stelt dat landen te ruimhartig omgaan met het afgeven van die vrijstellingen. Zo gaf Oostenrijk tussen 2019 en 2022 in twintig gevallen een derogatie af. Ook Finland (18), Denemarken (17), Roemenië (16), Tsjechië (15) en Griekenland (15) tonen zich soepel ten opzichte van aanvragen. Nederland en Hongarije staan daar met 5 derogaties ver achter. Bulgarije, Luxemburg en Malta gaven geen enkele ontheffing af.

Volgens PAN maken veel Europese burgers zich grote zorgen over het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. Het netwerk wijst daarbij op het Europese burgerinitiatief 'Red de bij', waarbij 1,1 miljoen burgers een drastische vermindering eisen van het gebruik van deze middelen.

Wetgeving is lek

Martin Dermine, uitvoerend directeur van PAN Europe, roept landen op te stoppen met het afgeven van derogaties. 'Dat zou een uitzondering moeten zijn en alleen toegestaan bij uitzonderlijke en onvoorziene omstandigheden. De werkelijkheid is heel anders. Dit wijdverspreide misbruik maakt de EU-wetgeving inzake bestrijdingsmiddelen zo lek als een zeef.'

Nederlandse bietentelers zagen in 2020 hun concurrentiepositie onder druk komen doordat Frankrijk boeren wel toestemming gaf voor het gebruik van neonicotinoïden als zaadbehandeling in de suikerbietenteelt. Landbouworganisaties LTO Nederland, NAV, NAJK en coöperatie Cosun vroegen toenmalig landbouwminister Carola Schouten destijds ook om een vrijstelling. Die werd niet verleend.