Primair landbouwgebied in Zuid-Limburg neemt af met 55 procent

Voorheen was in de POVI in Zuid-Limburg 17.655 hectare aangemerkt als buitengebied zonder extra beperkingen. In de huidige POVI is dat gebied opgedeeld in twee zones: primair landbouwgebied en verwevingsgebied. In het verwevingsgebied moet de landbouw rekening houden met stad- en dorpsopgaven. In het primair landbouwgebied heeft de landbouw het primaat. De groenblauwe landbouwzone is daarbij geen nieuwe zone. Die bestond in de vorige POVI ook al, maar heette toen de groenblauwe mantel. In de groenblauwe landbouwzone moet de landbouw rekening houden met natuur- en wateropgaven. Door de introductie van het verwevingsgebied en de toename van de groenblauwe landbouwzone is het landbouwgebied zonder extra beperkingen afgenomen van 17.655 hectare naar 7.887 hectare. Een afname van 9.768 hectare dus.

Op een kaartje dat de LLTB heeft gemaakt is goed te zien wat dit voor Zuid-Limburg betekent. Bijna 8.000 hectare is primair landbouwgebied en op ruim 17.500 hectare gelden straks beperkingen.

Voorzitter Thijs Rompelberg van de LLTB praat hier veel over met de provincie. ‘In deze POVI heeft de provincie gezegd dat ze landbouw en voedselproductie belangrijk vindt. Daarom wijst ze een primair landbouwgebied aan en dat vinden wij ook belangrijk. Maar dat primaire landbouwgebied had wat ons betreft een stuk groter mogen zijn.’

Volgens Rompelberg komen de ontwikkelingsmogelijkheden van bedrijven onder druk te staan, als ze niet in dat primaire gebied zitten. ‘En dat vinden we schadelijk. Als bedrijven stilstaan gebeurt er namelijk niks. Alle bedrijven moeten kunnen investeren, want alleen dan kun je bijdragen aan de opgaves die er zijn.’

In deze regio zijn er veel jonge ondernemers die door willen, ziet Van Aubel. ‘Het is hier in het heuvelland nu al moeilijk om een loods of nieuwe stal te bouwen. Maar als er straks op zoveel hectares ook nog beperkingen komen, wordt de onzekerheid voor de volgende generatie alleen maar groter. Dan nemen jonge boeren het ouderlijk bedrijf niet meer over.’

Lees ook: 'Beschikbare ruimte voor land- en tuinbouw in Limburg blijft onder druk staan'

De POVI geldt voor heel Limburg, maar vooral in het zuiden wordt de opgave groot. Provinciebreed gaat het om een daling van 83.000 hectare in 2021 naar 59.600 hectare primair landbouwgebied nu.

Rompelberg: ‘In die groenblauwe landbouwzone blijft landbouw de hoofdfunctie, alleen heb je je te houden aan natuur- en wateropgaves. Hoe dat er precies uit gaat zien, weten we nog niet. Als de ondernemer maar de vrijheid heeft om zelf de keuzes te maken die passen bij de opgaves, want het gaat om de doelen.’

Deze Omgevingsvisie moet uiteindelijk leiden tot een Omgevingsverordening. Daarin wordt duidelijk wat de keuzes uit de POVI in de praktijk gaan betekenen. ‘We hebben een zienswijze ingediend op de POVI en ook op de verordening’, vertelt Van Aubel. ‘Dat hebben veel ondernemers gedaan. We hopen nu dat de provincie komt met maatwerk, want dit gebied is zo beperkt qua ruimte dat generiek beleid niet gaat werken. Dan blijft er niks over.’